FAQ Strafrecht

Welke discriminatie is strafbaar?

In de hedendaagse samenleving is het van cruciaal belang dat iedereen gelijke kansen en een eerlijke behandeling krijgt. Discriminatie is een maatschappelijk probleem dat niet alleen ethisch verwerpelijk is, maar ook wettelijk verboden. In dit artikel bespreken we welke vormen van discriminatie strafbaar zijn volgens de Nederlandse wetgeving en hoe deze wetten worden toegepast om discriminatie tegen te gaan.

Grondwettelijke basis

De basis voor het verbod op discriminatie is gelegd in de Nederlandse Grondwet. Artikel 1 van de Grondwet stelt dat allen die zich in Nederland bevinden, in gelijke gevallen gelijk behandeld worden en dat discriminatie op welke grond dan ook niet is toegestaan. Dit artikel vormt de hoeksteen van het Nederlandse anti-discriminatiebeleid.

Wetboek van Strafrecht

Het Wetboek van Strafrecht bevat specifieke bepalingen die discriminatie strafbaar stellen. De belangrijkste artikelen zijn:

  • Artikel 137c: verbiedt het openlijk aanzetten tot discriminatie of haat tegen mensen op grond van hun ras, godsdienst, geslacht, seksuele voorkeur of welke grond dan ook.
  • Artikel 137d: verbiedt het verspreiden van uitingen die discriminerend zijn of aanzetten tot haat of discriminatie.
  • Artikel 137e: verbiedt het openbaar maken van voorwerpen met discriminerende inhoud.
  • Artikel 137g: stelt strafbaar het opzettelijk discrimineren van iemand op grond van ras, godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, geslacht, seksuele voorkeur of op welke grond dan ook.

Arbeidsdiscriminatie

Discriminatie op de werkvloer is een specifieke vorm van discriminatie die expliciet verboden is. Dit omvat discriminatie bij het aannemen van personeel, tijdens de arbeidsrelatie en bij het beëindigen ervan. De Algemene wet gelijke behandeling (AWGB) en de Wet gelijke behandeling van mannen en vrouwen zijn hierbij leidend.

Discriminatie in het onderwijs

Ook in het onderwijs is discriminatie verboden. De Wet gelijke behandeling op grond van leeftijd bij de arbeid (WGBL) en de Wet gelijke behandeling op grond van handicap of chronische ziekte (WGBH/CZ) verbieden discriminatie in onderwijsinstellingen.

Discriminatie in de openbare ruimte en bij goederen en diensten

Discriminatie bij het aanbieden van goederen en diensten is eveneens strafbaar. Dit betreft discriminatie in winkels, bij de toegang tot horecagelegenheden, bij het verlenen van diensten zoals bankieren en verzekeren, en bij de toegang tot huisvesting.

Uitzonderingen en specifieke situaties

Er zijn situaties waarin differentiatie op bepaalde gronden wettelijk is toegestaan. Dit betreft bijvoorbeeld positieve actie om achterstanden van bepaalde groepen te verminderen of specifieke beroepseisen die een bepaalde discriminatie rechtvaardigen. Deze uitzonderingen zijn echter strikt gereguleerd en moeten voldoen aan de eisen van proportionaliteit en subsidiariteit.

Handhaving en melding van discriminatie

De handhaving van de anti-discriminatiewetgeving ligt bij verschillende instanties, waaronder de politie, het Openbaar Ministerie en de Nederlandse mensenrechteninstituten. Slachtoffers van discriminatie kunnen melding maken bij het College voor de Rechten van de Mens of bij lokale anti-discriminatiebureaus.

Internationale verdragen

Nederland is ook gebonden aan internationale verdragen die discriminatie verbieden, zoals het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) en de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM). Deze verdragen versterken de nationale wetgeving en bieden aanvullende bescherming tegen discriminatie.

Conclusie

Discriminatie is in vele vormen strafbaar gesteld in Nederland. De wetgeving is uitgebreid en biedt bescherming tegen discriminatie op grond van ras, godsdienst, geslacht, seksuele voorkeur en andere kenmerken. Hoewel er uitzonderingen bestaan, is het uitgangspunt dat iedereen gelijk is voor de wet en recht heeft op een gelijke behandeling. Het is van belang dat burgers zich bewust zijn van hun rechten en de beschikbare middelen om discriminatie te melden en aan te pakken.

Plaats een reactie